O naturze bogów
Autor: Marek Tulliusz Cyceron
co zostało
powiedziane. Z jednej strony bowiem wspaniała
natura bogów odbierałaby od ludzi cześć religijną
już z tego względu, że jest odwieczna i jak najszczę-
śliwsza (gdyż istotom wyższym słusznie należy się
cześć); z drugiej strony zaś zanikłby wszelki strach
przed potęgą i gniewem bogów. Jest bowiem rzeczą
zrozumiałą, że zarówno gniew, jak przychylność
są zupełnie obce szczęśliwej i nieśmiertelnej istocie
i że w związku z tym żaden lęk przed niebianami
nie jest potrzebny. Jednakowoż dla utwierdzenia
się w tym przekonaniu umysł ludzki pragnie jeszcze
dowiedzieć się, jaką bogowie mają postać, jakie
prowadzą życie, jak działa i czym zajmuje się ich
rozum.
Co się tyczy postaci bogów, to częściowo określa
nam ją natura, a częściowo poucza o niej nasz
rozum. Otóż naturze zawdzięczamy to, że wszystkie
ludy przypisują bogom postać nie inną niż ludzką.
Bo czyż kiedykolwiek bogowie ukazali się komuś
bądź to na jawie, bądź to we śnie w jakiejś innej
postaci? Lecz żeby nie sprowadzać wszystkiego do
typowych wyobrażeń, twierdzę, że objawia nam to
również sam rozum. Mamy bowiem przeświadczenie,
że najdoskonalsza istota — tak dlatego, że jest
szczęśliwa, jak i dlatego, że jest wieczna — winna
być zarazem najpiękniejsza. A jakież zestawienie
członków, jaki układ rysów, jakie kształty i jaki
Strony:
powiedziane. Z jednej strony bowiem wspaniała
natura bogów odbierałaby od ludzi cześć religijną
już z tego względu, że jest odwieczna i jak najszczę-
śliwsza (gdyż istotom wyższym słusznie należy się
cześć); z drugiej strony zaś zanikłby wszelki strach
przed potęgą i gniewem bogów. Jest bowiem rzeczą
zrozumiałą, że zarówno gniew, jak przychylność
są zupełnie obce szczęśliwej i nieśmiertelnej istocie
i że w związku z tym żaden lęk przed niebianami
nie jest potrzebny. Jednakowoż dla utwierdzenia
się w tym przekonaniu umysł ludzki pragnie jeszcze
dowiedzieć się, jaką bogowie mają postać, jakie
prowadzą życie, jak działa i czym zajmuje się ich
rozum.
Co się tyczy postaci bogów, to częściowo określa
nam ją natura, a częściowo poucza o niej nasz
rozum. Otóż naturze zawdzięczamy to, że wszystkie
ludy przypisują bogom postać nie inną niż ludzką.
Bo czyż kiedykolwiek bogowie ukazali się komuś
bądź to na jawie, bądź to we śnie w jakiejś innej
postaci? Lecz żeby nie sprowadzać wszystkiego do
typowych wyobrażeń, twierdzę, że objawia nam to
również sam rozum. Mamy bowiem przeświadczenie,
że najdoskonalsza istota — tak dlatego, że jest
szczęśliwa, jak i dlatego, że jest wieczna — winna
być zarazem najpiękniejsza. A jakież zestawienie
członków, jaki układ rysów, jakie kształty i jaki
Strony:
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15
- 16
- 17
- 18
- 19
- 20
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
- 29
- 30
- 31
- 32
- 33
- 34
- 35
- 36
- 37
- 38
- 39
- 40
- 41
- 42
- 43
- 44
- 45
- 46
- 47
- 48
- 49
- 50
- 51
- 52
- 53
- 54
- 55
- 56
- 57
- 58
- 59
- 60
- 61
- 62
- 63
- 64
- 65
- 66
- 67
- 68
- 69
- 70
- 71
- 72
- 73
- 74
- 75
- 76
- 77
- 78
- 79
- 80
- 81
- 82
- 83
- 84
- 85
- 86
- 87
- 88
- 89
- 90
- 91
- 92
- 93
- 94
- 95
- 96
- 97
- 98
- 99
- 100
- 101
- 102
- 103
- 104
- 105
- 106
- 107
- 108
- 109
- 110
- 111
- 112
- 113
- 114
- 115
- 116
- 117
- 118
- 119
- 120
- 121
- 122
- 123
- 124
- 125
- 126
- 127
- 128
- 129
- 130
- 131
- 132
- 133
- 134
- 135
- 136
- 137
- 138
- 139
- 140
- 141
- 142
- 143
- 144
- 145
- 146
- 147
- 148
- 149
- 150
- 151
- 152
- 153
- 154
- 155
- 156
- 157
- 158
- 159
- 160
- 161
- 162
- 163
- 164
- 165
- 166
- 167
- 168
- 169
- 170
- 171
- 172
- 173
- 174
- 175
- 176
- 177
- 178
- 179
- 180
- 181
- 182
- 183
- 184
- 185
- 186
- 187
- 188
- 189
- 190
- 191
- 192
- 193
- 194
- 195
- 196
- 197
- 198
- 199
- 200
- 201
- 202
- 203
- 204
- 205
- 206
- 207
- 208
- 209
- 210
- 211
- 212
- 213
- 214
- 215
- 216
- 217
- 218
- 219
- 220
- 221
- 222
- 223
- 224
- 225
- 226
- 227
- 228
- 229
- 230
- 231
- 232
- 233
- 234
- 235
- 236
- 237
- 238
- 239
- 240
- 241
- 242
- 243
- 244
- 245
- 246